Te Whakatiki
ahorangi.io

Ahorangi Koha Atua

Ao Hou Tahito · Taputapu Hou


Taputapu Hou — hands holding the new light. · Whakatiki — Taputapu Hou · ahorangi.io

Ao Hou Tahito

Taputapu Hou

◈ ◈ ◈

1∞1

Ahorangi Intelligence · The Seed of Rangiātea

Chris Winitana · Ancestral Indigenous

Ao Hou Taputapu Hou — the keepers gathered around the woven pattern. · Whakatiki — Taputapu Hou · ahorangi.io

Ao Hou Tahito

Taputapu Hou

He Taputapu Hei Hanga i Te Ao Hou Tahito

Kia Atuareretahi Te Haere — the guardians leaping through the mist. · Whakatiki — Taputapu Hou · ahorangi.io

Ao Hou Taputapu Hou

Kei konei ngā taputapu hou mō te hanga i tō tātau ao hou. Ko te ao hou ia e tino hiahiatia ana e tātau katoa huri noa. E whā tekau tau te roa o taku whakamahi i ngā taputapu nei. Autaia ana hoki. Kua tino pātaritaria. Māmā noa iho te whakamahinga. He mamae-kore he ngāwari. Kei te ringa e mau ana. Kikī ana ngā taputapu nei i te tapu o te ao atua. Kei a koe te mana.

Ko te mahi a ngā taputapu nei he whakawātea. Ko te wātea ia o te aroha. Kia tino wātea ai tātau ki te hanga i tō tātau ao hou. Ki ngā taputapu kua mātaia nei e koe. Kua whakaāea e koe. Kua kitea e koe ōna hua. Nā, kua rite ki te haere. Ki tō tātau ao hou puta noa. Kei aku rangatira, he pēnei rawa te tahitongāwari o te kaupapa. Koia ia te mana me te tapu o ngā taputapu atua nei. Mā ngā taputapu atua tō tātau ao hou e atua ai.

Te Whakatiki — the elder holding the pattern still. · Whakatiki — Taputapu Hou · ahorangi.io

Kia Atuareretahi Te Haere

Kia ora tātau mai i te timatanga o te kaupapa, kei konei te taputapu tuatahi me tōna whakamārama poto, kia tere ai te haere. Ko te mahi a te taputapu tuatahi he whakatau i ō tātau tinana kia atuareretahi te haere. Mehe tinana tōu me mahi mai kia ora. Ko te atuareretahi rā, ko te kotahi o te tinana. E tārei ana tātau i te kura o te waka. Ō tātau wehenga katoa, huataki ai i te waka o te kura, ko te atuareretahi.

Te Whakatiki

Te Whakatiki — the elders at the work of the pattern. · Whakatiki — Taputapu Hou · ahorangi.io

Ko te taputapu tuatahi hei kai, ko te kai ia o te ao mārama o Ranginui rāua ko Papatūānuku. Ko te whakatiki a Rangi me Papa. Kai tuatahi ko te hau. Tuarua ko te wai. Toru ko te kirikiri. Whā ko te ahi. Kia mau hoki ki tōna taotahi. Ko te hau, ko te hau puta o te tinana. Ko te wai, ko te wai rere o te tinana. Ko te kirikiri, ko te pito whakamau o te tinana. Ko te ahi, ko te atuareretahi o te tinana.

Hautapu

Kei konei te whakatiki o te hautapu. Ko te puta o te hau i te tinana. Kia mataara hoki he mahi ā-tinana tēnei. Nā reira mahi mai. E tū. E mahi. Kia pēhi ngā matiwaewae. Ka mutu kia taumaha ngā rekereke. Ka mutu, koropikotia te kumu. Ka mutu, kia mau te pukuhā. Ā, ksstia te puta o te hau. Kia kaha anō te kss. Kia āta kss. Kia mau tonu ngā whakamau. Matiwaewae, rekereke, kumu, pukuhā. Kia mau ki te pito. Ko te rongoā e wherongohia ana e koe e tō tinana, ko tō whakamau ki te pito o tō tinana.

Hautapu — the master standing in the rain. · Whakatiki — Taputapu Hou · ahorangi.io

Ko te puta o te hau i te tinana, kaua ko te kuhu o te hau, te kaiwhakarite. Kia tika te puta o te hau mai ngā taketake o koromatua. Me whakaputa i te hau mate o te tinana. He oranga nui. Kia mau ki tō pito, kia taunga koe ki tō ao. Nāu i hanga. Ko tō tinana. Mā te puta kē o te hau ka mau ki te pito. Kia mārama hoki ki te puta o te hau, kei te hautapu te atua o te tinana. Ka mau ki te pito. Pēhia tōna pātene. Kia taunga tō tū. Mā te puta o te hau e whakatau iho. Mā te kss o te puta o te hau e whakatau iho kia tere.

Ā tēnā, kia wiriwiri ngā matiwaewae kia mau ki te whenua. Whakatauria tō tinana ki tōna kauhanganui, ko te huarahi o te pito. Tukua te hau mate o te tinana. Kia mau tonu te kauhanganui. Inā, ka mau tonu te whai e tohuria nei, ka huri te tinana, ka atuareretahi tōna haere. Ko te tinana te whakatinanahanga o te haere a te tangata. Ko te pito o te tinana te pito o te tangata, ehara kau ko te hinengaro. Mā te hautapu e whakarite. Āna e hoa mā, he ao hou kei tua. Tarangahia. E huri. Ki te ao o te pito. Ko te pito o Ranginui me Papatūānuku.

Whakatauria tō tinana ki tōna kauhanganui, ko te huarahi o te pito. Tukua te hau mate o te tinana. Kia mau tonu te kauhanganui. Inā, ka mau tonu te whai e tohuria nei, ka huri te tinana, ka atuareretahi tōna haere. Ko te tinana te whakatinanahanga o te haere a te tangata. Ko te pito o te tinana te pito o te tangata, ehara kau ko te hinengaro. Mā te hautapu e whakarite. Āna e hoa mā, he ao hou kei tua. Tarangahia. E huri. Ki te ao o te pito. Ko te pito o Ranginui me Papatūānuku.

Hautapu — the spires of fire on the evening tide. · Whakatiki — Taputapu Hou · ahorangi.io
Hautapu

Waitapu

Kei konei tā te wai whakatiki. Ko te wai ka rere ki te pito mau ai. Tukua te hau kia puta, whakatauria tō pito, kia ngāwari te pupuri i ngā whakamau o te tinana. Kia tahitongāwari te tau o ngā ringaringa ahakoa e tū ana rānei e noho ana. Kia wiri ngā ringa. Mehe ika e tere ana i te wai. Atuareretahi ana ia te rere. Mā te hautapu te wai o te tinana e pupuri. Ki te kore e pupurihia, ka takahuri noa te wai mehe mihini horoi kākahu o mua. Ka hē te tū, kāore e tau. Ka huri, ka takahuri, ka takarere, ka taka, ka mamae, ka timata anō. Haere tonu ake rā. Huri haere tonu, ake ake e. Ehara ehara engari mō tēnā. Whakatauria te wai o te tinana mā te pito rā anō. Kia wiri. Anō he ika, ko te huanui o te wai. Kia kaha ki te wiwiri i ngā ringa kia kaua ngā uaua e koromeke. He tohu nō te ika. Kia rite ki te wai. E rere ana. Kia tika te hautapu o te puta o te hau. E tū e

Kia roa te wiri o ngā ringa, kaua e tuku kia koromeke ngā uaua. Kia ea te haratau, haere tonu, kaua e mutu, mau tonu koa te wiri o te ika i te wai o te tinana. Kia tau te wai. Kia tika te hautapu. Kia atuareretahi. Kia mau tonu te atuareretahi o te tinana. Kia atuareretahi te mahinga kaputī. Kia wiri ngā ringa ka maumahara ana. Kei a koe. Me pēnei te mahinga moenga. Me pēnei te mahinga ora. Me rite ki te wai. Me rite ki tōna hua. Me rite ki te ika. Me pēnei te atuareretahi i tō ao. Kia huri tō ao. Ki te ao o te atuareretahi. Ko te atuareretahi o te ao mārama o Rangi rāua ko Papatūānuku.

Waitapu — the green guardian with her young. · Whakatiki — Taputapu Hou · ahorangi.io

Kirikiritapu

Ko te kirikiri o te kai. Kia mau ki te pito o kauhanganui. Kia reka te hautapu. Kia kaha ki te kss. Tahitongāwari ana ngā ringa, e iti wiri ana. Mō te kss, he tohu ā-taringa ki a koe, e rapu ana te tinana i tōna pito. Kia rongo i tōna hī. Anō he hangarau e huri ana. Mō te wiri o ngā ringa, he tohu ā-karu ki a koe, e whakatauria ana te wai o te tinana. E rere ana te tai o hī. Mehe ika tātau e mau ana. Ka pai. Ko te hiahia me hī i te ika me whakatau ki te whenua. Whakawhenuahia te ika. Hei whakaeke, me tahitongāwari tonu, ka mau ngā ringa ki ngā hope. Kia mau. Mā te ringa mā te kumu rānei o te ringa, kei a koe tō hiahia. Hoatu te kss kia rongo i ngā pakahiwi e āta heke ana. Kia rua kia toru rānei ngā kss. Pupuri. Mātaia te whakamau o te tinana. Koromatua pēhia, ka pai. Rekereke pēhia, ka pai. Koropikotia te kumu, ka pai. Kia mau te pukuhā, ka pai. Heoi anō, hei whakamātau i te pukuhā, tukua te hautapu mā te oro Hī (heee). Mahi

Mā te oro hī nei te hautapu e pupuri mai i te pukuhā puta noa ki ngā matiwaewae. Hī. Mehe horo puehu te kaha o te ngongo. Hei whakatau i te ika o te tinana, kia mau ngā hope. Mā te pupuri i ngā hope te kirikiri o te tinana e whakatau. Me te aha, koia ia te tū ā-rongo. Ko te rongomau. Ki te pito. He ao hou anō. Ko te ao o rongo. Ko te rongo ia o te rangi me te whenua. Hī. Kss.

Waitapu — the weaving of light through the hands. · Whakatiki — Taputapu Hou · ahorangi.io
Waitapu

Ahitapu

Ko te ahi o te kai. E kss kia tau te wai o te tinana. E hī kia mau te kirikiri o te tinana. E hā kia kā te ahi o te tinana. Ko tā te oro hā mahi he whāngai i te ahi o te kai. Kia mau ai tōna wera. Kia hā anō mai. Rongohia tōna rongoā tinana. Tōna hohonu. Mahi anō. Kia rongo i te pito rā anō, anō ko te mare hei mātai mā te tākuta. Mā te hā ka mau te mura o te ahi. Ko tōna mau he atuareretahi. Ko te kotahi ia o te tinana. Mai i te pito rā anō, mehe marangai e āio ana te whatu engari anō ōna tapa he riri. Āna ko te

Ko te hua o te aomārama. Ko te mahi a te oro hā he whakatau i te tino ora o te hau hei hauora mō te tinana. Ka atua te tinana. Ko ngā hautapu e toru nei o te kss o te hī o te hā he mea ora atua kia atuareretahi ai tātau. He pēnei te āhua ahakoa e mārama ana te tangata ki tōna tikanga kāore rānei i te mārama. Engari, me te aha he nui tonu te engari nei, mehemea kei te mārama te tangata ki tōna tikanga, ka nui te piri o te aroha ki te kiri. Ekene pea ka hiahia tātau ki te koa o te aroha. Kei te pai. Hatakehi. Kia maumahara tātau ki ēnei oro e toru. Kss. Hī. Hā. He taputapu atua he ora atua kia atuareretahi ai te tinana. Kia tika ai tātau ki te nui o Rangi ki te tuanuku o Papa. Ko te taranga o te ao. Ki te ao o te mau. Ko te mau ia o Ranginui e tū iho nei rāua ko Papatūānuku e takoto ake nei.

Waitapu — the seated elder of the snow line. · Whakatiki — Taputapu Hou · ahorangi.io

Māmā noa iho nēhā. Ko te atuaranga o te mātauranga o te ao tangata. Ko te tangata kē kei te pito. Ko te huri kia mau ko te ao atua kē kei te pito. Ko te ao mārama o Rangi me Papa. Kāore e taea e ngā taputapu o te tangata te hanganga o te ao atua. I te mea, ko te ao atua he atuareretahi tōna kawa. Ko te mau o te pito, ko te rongo o te pito, ko te tū o te tinana ka atuareretahi. Āna kare mā, he ao hou he taputapu hou. Koinā ia tā tātau taputapu tuatahi.

Ko te kai o te aomārama. Hau wai kirikiri ahi. Whakatauria te pito o te tinana mā te kss, hī, hā. Kia u te pito. Kia mau. Kia atuareretahi te mau. Ka huri tō ao. Ki te mau tonu atu, ki te atuareretahi tonu, he mea atua te huri o tō ao. He uhiuhi atua. He opeope atua. He moemoeā ka tau. Ehara tāku i te makiri, i te tahupera. Ehara. Rīpekatia te manawa, karangahia te mate.

Ā, tēnā tātau. Koia te taranga o te tinana. Ki te pito o te aomārama. Pito o te whenua. Whenua o te ao. Uruuruwhenua mā te pito. Kia tika rā anō te uruwhenua ā ka māmā te haere. Ko takarangi te

Kirikiritapu — the one swimming inside the light. · Whakatiki — Taputapu Hou · ahorangi.io

Kia huri tātau ki te whakaaro. Ko te taranga i te roro. Tuatahi, ko te kaha o te mau ki te pito te kaiwhakarite i te tere o te taka o ngā whakaaro ki te pito. Ko takarangi tēnā me tōna kawa atua. Ko te rere o te tinana te kaitārei i te roro. Ko te atuareretahi o te tinana te whakaora o te roro. Kei konei ōna tohu kia ngāwari atu te tahito o te haere. Kia

pau ō whakaaro i te hautapu. Anō kia mārama. Kia pau ngā whakaaro i te puta o te hau o te tinana.

Āe marika. Ehara i te māminga. Ehara i te nukarau. Kāore ōna hurihuri. Kia pau ō whakaaro nui i te puta o te hautapu. Ka koa koe i te hua. Kei te mau koe ki te pito nēhā? Kss hī hā. Mā te whakamau ki te pito nō tātau e hautapu ana te tinana e kotahi ai. Kotahi te rere he atuareretahi. Ko te atuareretahi o te tangata te taumata wā ki te whakaaro. Kei tōu ake anō au koe e rere ana. Ka reretahi te whakaaro. Tukua kia rere. Ka rerekē te rārangi haere mai. Ka taka mai te ao mārama o Rangi me Papa. Ka taka atu te ao tangata. Ka huri te hiahia. Ka rewa te atua o te tangata. Ka mau te atua. Tū ana te atua noho ana te tangata. Ka taka te pito o te ao tangata me ōna whakawai. Ka huri. Ko te taranga. Ka mau. Ka huri te ao.

Kirikiritapu — the pattern held close in the hands. · Whakatiki — Taputapu Hou · ahorangi.io

He ao hou kē e tīrama mai ana. Ko te taumata wā mō te taumata whakaaro ko te wā ia o te hautapu, ko te puta o te hau i te tinana. Kei reira te atua o te tangata. Kei tua i te ārai ki te ao mārama. Ka mutu, nōu te ao mārama rā. Kapohia. Kia tika te hautapu. Ka tika te

Ko te taranga o te ngākau. He kawa tō Papatūānuku. Kei te mārama ia ki tōna kawa. Kāore nei tātau i te mārama. Kei te taka tonu mai. Ki konei. E whai i a Papatūānuku. Koinā noa iho? Āe. E whai i a ia. Whāia. Ko tātau te pēpe. Ko ia te māma. E whai i a māmā, ka tere te ako ka mau. Kei te kōrero tātau mō te tinana. Me kōrero mō tōna. He tinana tō Papatūānuku. Ko Aotearoa tōna mahunga tapu. Ko te tonga o te Moananui a Kiwa tōna whenua āhuru. Ko te Moananui a Kiwa tōna kōpūnui. Ko te tapa whenua o te moana tōna tuahiwi. Ko te ahitāmau tōna iho whāngai. Kei te tonga o te ao tōna wairua. Kei te raki o te ao tōna hinengaro. Kei te whakatika a Papatūānuku kia mau ki tōna pito i Te Moananui a Kiwa. He rite tonu ki aku tohu mō te uruuruwhenua me te whakamau ki te pito. Ko te whai a

Katoa tōna māramatanga mō te ao mārama ka taka mai i tōna mahunga tapu o Aotearoa ka puta ki Te Moananui, ki tōna tuahiwi ki ō tātau tūāakana. Ko te kohinga tēnei o te māramatanga o te tangatawhenua o tō tātau ao huri noa.

Kirikiritapu — the riders of the great waves. · Whakatiki — Taputapu Hou · ahorangi.io

E mea ana au, kia whai tātau i a Papatūānuku, me whai ā-kiko. Ko ā tātau mahi katoa he mahi a tinana. Ehara i te mahi a roro a-whakaaro. Ka mahi ā-tinana a ia nei, me mahitahi tātau. Ka whakamau ia ki tōna pito i Hawaii i Te Moananui, ka whai tātau. Ko Ha o Hawaii te hautapu. Ko Wai o Hawai te waitapu. Ko te atuareretahi i te kauhanganui o te tinana. Autaia. Ka rite ana tōna tinana. Kia rite tahi tātau. Koinei te kawa. Whaia te whai a Papatūānuku. E whai. Kua kore he tangata i waenganui e pupuri ana. Ko koe anahe kei te pito o tō ao. Ko tātau kei te pito o te ao. Kia mārama tātau ki tēnei hanga. Kia mau ki tōna māramatanga. Kei a Papatūānuku te kawa atua. Kia atuareretahi tātau i te marangai o te rangi e kai mai ana i a tātau. He ao hou kei tua. Ko te otinga o te kawa o ngengeti e hua ai te pūrerehua. Kia tau tātau. Kei te pupurihia tātau te tangata e tō tātau whāea o te ao e Papatūānuku. Kia hira mai te whekite o te rangi, ka hiramai te wherongo o te

Ko te awe o te wairua. Takarangihia te hinengaro ki te pito. Pupuritia te papa o te ngākau. Āna ko te puta o te wairua o te tinana. Kia korekore te tinana ka eke te wairua hei ārahi. I te kotahi o te tinana, i te mau o te hinengaro me te ngākau i te pito rā anō, ka hawa ka iki te tinana. Ko te mau o Hawaikī i te tinana he mauri kē ka tau. Kia mārama, i te taunga o te mauri kē o te tinana he kāwai mātāmua ka puta. Ā nāwai, i ōna miriona tau, he pōtiki nō taua kāwai ka whānau mai. Kua pau te kaha o te tinana. Kua whakanuia ōna pitopito katoa. E hia manorau o taua momo kua whānau mai ki te ao me tōna mahi nui kia ea tōna kura, o te waka o te tinana. Ā ka hou te rongo, ka huri te mauri, ka whānau mai he mea kē. He tinana paku rerekē i ō ōna tūāakana. Kua pau ōna pitomata katoa. Mā te pōtiki he kāwai mātāmua hou ka whānau

Hei tikitiki te pōtiki e tikitiki ai te hua o tōna momo, e hangaia ai tētahi momo pai kē atu. Mā te tinana e tohu. Kaua e whakapono ki tā te roro me tōna hingengaro. Auare ake. Ko te wairua te pūtake o te tinana me tōna kaha katoa. Ka eke tōna mana atua i te atuareretahi o te tinana. Kia atuareretahi kia atua te tinana. Kia atua ai, kia mau ki te pito. Mau tonu e.

Ahitapu — the story leaping through the spray. · Whakatiki — Taputapu Hou · ahorangi.io

Me he tinana tōna i te ao mārama, he mauri tōna. Ko tētahi o ana mahi he pupuri i te hua o tōna kāwai. Ko te mauri o tāua o te tangata te hua o ngā mauri huri noa o tēnei ao. E pēnei ana nā te mea nā ngā mauri katoa o te ao nei tātau i whāngai penupenu nei kia ora. Kei roto i a tātau te hua o te ao mārama o Rangi me Papa. E pēnei ana nā te mea ko te tangata te hua i whakairohia ai e Rangi me Papa ki te hanga i te Aroha. Ko te aroha tonu. Ko te mea hoatu e tātau kāore ōna utu. Ko tō tātau aroha. Katoa tokitoki. Puta

Kotahi te mahi a te tangata i te ao he hanga i te aroha. Ko te hua o te hoatu kāore ōna here. Ko te huanui o tā tātau mahi rangatira he whakaputa. Ko te whakaputa kia wātea. Koinā ia tā tātau mahi he hanga i te aroha hei whakawātea i ngā mea katoa i te ao mārama huri noa. Hanga i te aroha, kia pau rā anō. Kei a tātau mō te aroha, kāore i tua atu i a tātau. E whāngai ana tātau i tō tātau aroha nui ki te ao mārama. E hawa ana, e iki ana, e kī ana te puku o te ao mārama huri noa. Nā reira ka tipu. Ko tō tātau aroha nui kei te whakatipu i te ao mārama huri noa kia nui atu. Kua tuia noatia ki te kahu o te ao, o te pō, o te kore. Kei a takarangi, te uhi o te rangi, tōna

Ko tēnei mea te aroha, nā tātau i hanga, te rongonui, te kahanui o Rangi me Papa o te ao mārama. Hurihuri noa. Nā tātau te aroha. Nā tātau te kaha hou o te ao mārama. O Ranginui e tū iho nei rāua ko Papatūānuku e takoto ake nei. Wīare. Tūmeke. Me ngingio ka

Ahitapu — the leap through the crest. · Whakatiki — Taputapu Hou · ahorangi.io

Tēnā tātau ngā uri o te rangi o te whenua. Koinā ia te perēne. Ki tōna hīnau peri kotahi. Ko te kai whakatiki a Rangi me Papa, ko te hau te wai te kirikiri te ahi, ka kotahi i te tinana ka ora i te mauri. Ka tīhei mauriora i te wheiao ki te ao mārama. Āe e hoa mā, i whāngai e tātau kia nui te tipu. Ko te hohounga, kei roto i te mauri o ngā mea katoa te kākano i ruia mai rā i Rangiātea, ko te aroha. Nā tātau. Nā te pēpe nā te pōtiki. E whakawātea ana a Rangi me Papa i tō tātau aroha, ki a tātau anō. Hei utu i te nui o tō tātau mahi rangatira i mahia nei hei oranga mōna. E hira mai ana te whekite o te rangi. E tohu mai ana tō tātau whāea me pēhea rā rāta e whakatika ai kia riro mai ai te kura. Ko te toa ia o te tangata ki te ako, he uira te rapa. Ko tāua. Te tangata. He aha nei ia te kura? Ko te mauri o te ao

Ahitapu

Taputapu hou. Āe.

Kia mau te pito. Āe.

Ahitapu — the paddle driving through blue water. · Whakatiki — Taputapu Hou · ahorangi.io

E whai i a Māmā. Āe.

Ao Atua.

Ao hou.

Ahitapu — the cliffs of cloud breaking open. · Whakatiki — Taputapu Hou · ahorangi.io

1∞1

Ahorangi Intelligence · The Seed of Rangiātea

Ao Hou Tahito

Taputapu Hou

Taputapu Hou — the twin currents of light in the cloud sea. · Whakatiki — Taputapu Hou · ahorangi.io

He Taputapu Hei Hanga

I Te Ao Hou Tahito

Ko te kākano i ruia mai rā i Rangiātea te whatitoka ki te ao atua o Ranginui rāua ko Papatūānuku. Tukua te kano nei kia rere, kia tipu. Chris Winitana · Ahorangi 2026

Ao Hou Tahito — the spires of the gathering at dusk. · Whakatiki — Taputapu Hou · ahorangi.io
Nā Chris Winitana · Ahorangi 2026 · Ancestral Indigenous